SALVADOR DALI 'Sakrament Ostatniej Wieczerzy’ litografia barwna, papier, 58,4×36,7cm

Litografia barwna, papier BFK Rives, 58,4 x 36,7 cm

Edycja limitowana numerowana 27/300

Ręcznie podpisana ołówkiem p.d. Wydawca: Rizzoli  Milano. Certyfikat.

Wydawnictwo Rizzoli z siedzibą w Mediolanie odegrało kluczową rolę w ugruntowaniu pozycji Salvadora Dalego nie tylko  jako malarza, ale jako genialnego twórcy książek artystycznych i ilustratora. Techniki fotograwury i litografii stosowane przez Rizzoli pozwalały oddać niuanse kolorystyczne „paranoidalno-krytycznej” metody Dalego. Rizzoli Milano był wydawcą litografii do Biblia Sacra (1967), Boska Komedia (La Divina Commedia) . Dziś pojedyncze litografie wycięte z egzemplarzy Biblia Sacra wydanych przez Rizzoli Milano osiągają na aukcjach ceny od kilku do kilkunastu tysięcy złotych za sztukę.

Referencje:
R.Descharnes/G.Neret „Salvador Dali 1904 – 1989”;Benedikt Taschen 1994 str.488

Litografia na podstawie oleju na płótnie, powstałym w 1955, który obecnie znajduje się w National Gallery of Art, Waszyngton, D.C., USA. Kiedy został wystawiony po raz pierwszy, stał się tak popularny, że muzeum musiało przemieścić inne dzieła, by pomieścić tłumy widzów. Niektórzy krytycy go nienawidzili, nazywając go „zbyt ładnym”, ale dla publiczności stał się współczesną ikoną wiary.

To jedno z najważniejszych dzieł Dalego z jego późniejszego okresu, charakteryzującego się zainteresowaniem religią, nauką, matematyką a zwłaszcza mistycyzmem nuklearnym po II wojnie światowej.  Właśnie w tej pracy Salvador Dalí zastosował złotą proporcję (znaną również jako złoty podział,(Fi 1.6). Złota proporcja jest w tym dziele stosowana na kilku poziomach, tworząc poczucie boskiej i idealnej harmonii. Najbardziej bezpośrednie użycie złotej proporcji dotyczy wymiarów całego obrazu. Wymiary płótna 267 cm :167 ) zostały dobrane tak, by tworzyły złoty prostokąt. Te same proporcje zostały zachowane w litografii – Stosunek dłuższego boku do krótszego jest bardzo bliski liczbie phi 1,6.

Dalí wbudował zasady złotego podziału w wewnętrzną strukturę i umiejscowienie elementów: Postać Chrystusa jest umieszczona centralnie, ale wiele linii podziału obrazu, opartych na phi, zbiega się i prowadzi wzrok widza do kluczowych elementów sceny. W tle, za stołem, widać fantastyczną budowlę w kształcie dodekaedru (bryły o dwunastu ścianach, z których każda jest pięciokątem foremnym). Pięciokąt foremny (pentagon) i związany z nim pentagram są nierozerwalnie związane ze złotą proporcją. Użycie dodekaedru jako tła symbolizuje idealny wszechświat i boską geometrię, którą Dalí chciał zilustrować. Zastosowanie złotej proporcji w tym dziele jest manifestacją nowego etapu twórczości Dalego, w którym porzucił on w dużej mierze czysty freudowski surrealizm na rzecz klasycyzmu, katolicyzmu i mistycyzmu naukowego.

Dalí studiował prace historyków matematyki i geometrii, takich jak Matila Ghyka, który pisał o „boskiej proporcji” phi jako o esencji piękna i harmonii w naturze i sztuce (od greckiego Partenonu po renesansowe malarstwo). Poprzez celowe użycie phi, Dalí dążył do nadania scenie Ostatniej Wieczerzy uniwersalnego, naukowego i ponadczasowego wymiaru doskonałości.
Scena rozgrywa się w fantastycznej, geometrycznej budowli w kształcie dodekaedru (dwunastościanu), widzianej przez wielopłaszczyznowe okno za stołem. Za stołem widać znajomy krajobraz wybrzeża Katalonii, w pobliżu Port Lligat, gdzie Dalí mieszkał.

Postać Jezusa jest centralna, oświetlona i półprzezroczysta/widmowa, co sugeruje jego boski, eteryczny wymiar. Nad sceną góruje ogromny, transparentny męski tors z szeroko rozłożonymi ramionami. Ta postać, sugerująca Boga Ojca, Syna lub Ducha Świętego, dominuje nad Chrystusem i nawiązuje do słów „bierzcie i jedzcie”.

Oprawa widoczna na wizualizacjach ma charakter poglądowy i nie stanowi oferty handlowej.